فتق کشالهٔ ران
برآمدگی کشاله که با ایستادن یا سرفه بیشتر و با دراز کشیدن کمتر میشود. فتق چیست، کی عمل لازم است، جراحی باز و لاپاراسکوپی چه فرقی دارند و مش چه نقشی دارد.
فتق کشاله چیست؟
دیوارهٔ شکم در کشالهٔ ران نقطههای طبیعی ضعیفتری دارد. فتق وقتی پیش میآید که بافت چربی یا بخشی از روده از یکی از این نقطهها بیرون بزند. فتق کشاله در مردان بسیار شایعتر است، ولی در زنان هم دیده میشود.
چه نشانههایی دارد؟
- برآمدگی در کشاله یا کیسهٔ بیضه که با ایستادن، سرفه یا زور زدن بیشتر میشود
- کم شدن یا از بین رفتن برآمدگی با دراز کشیدن
- سنگینی یا درد کشاله، بهخصوص هنگام بلند کردن بار
بعضی فتقها هیچ دردی ندارند و کسی فقط هنگام حمام یا در معاینه آنها را پیدا میکند.
کی فوری است؟
اگر برآمدگی ناگهان سفت و دردناک شد و دیگر برنگشت، بهخصوص با تهوع، استفراغ یا نرفتن گاز و مدفوع، ممکن است فتق گیر افتاده باشد. گاهی خونرسانی به بخشی که گیر افتاده قطع میشود و این حالت جراحی اورژانسی لازم دارد. منتظر نوبت نمانید و به اورژانس بروید یا با ۱۱۵ تماس بگیرید.
چطور تشخیص داده میشود؟
بیشتر فتقهای کشاله با معاینه تشخیص داده میشوند. پزشک در حالت ایستاده و گاهی هنگام سرفه کشاله را معاینه میکند. اگر تشخیص روشن نباشد، سونوگرافی یا تصویربرداری دیگر کمک میکند.
آیا عمل لازم است؟
فتق بزرگسالان خودبهخود خوب نمیشود و تنها راه ترمیم آن جراحی است. ولی همه نباید فوری عمل کنند. فتقی که درد و محدودیت ایجاد کرده معمولاً برای عمل پیشنهاد میشود. در مردی که فتق کوچک و بینشانه دارد، زیر نظر ماندن هم گزینهٔ پذیرفتهشدهای است.
فتق فمورال نوع کمشایعتری است که زیر رباط کشاله قرار میگیرد و در زنان بیشتر دیده میشود. احتمال گیر افتادن آن بیشتر است، پس معمولاً زودتر برای عمل پیشنهاد میشود.
دو راه ترمیم
- جراحی باز: یک برش روی کشاله زده میشود، فتق به جای خود برمیگردد و دیواره تقویت میشود. گاهی با بیحسی موضعی یا نخاعی هم ممکن است.
- لاپاراسکوپی: از چند برش کوچک، دوربین و ابزارهای باریک وارد میشوند و مش از پشت دیواره روی نقطهٔ ضعف مینشیند. معمولاً بیهوشی عمومی لازم دارد.
هیچکدام برای همه بهتر نیست. نوع فتق، فتق دوطرفه یا عودکرده، عملهای قبلی شکم و بیماریهای همراه در انتخاب اثر دارند. روش مناسب شما در ویزیت مشخص میشود.
مش چیست؟
مش توری نازک پزشکی است که نقطهٔ ضعف را تقویت میکند. در بیشتر ترمیمهای فتق بزرگسالان از مش استفاده میشود، چون احتمال برگشت فتق را کم میکند. توضیح بیشتر در مقالهٔ مش چیست و چه سؤالهایی دارد؟ آمده است.
خطرها و بهبودی
مثل هر عملی، این عمل هم خطر دارد: کبودی و تورم، عفونت زخم، سختی موقت ادرار کردن، بیحسی یا درد طولانی در ناحیهٔ عمل، آسیب به ساختارهای مجاور و برگشت فتق. این خطرها را پیش از عمل با پزشک مرور کنید.
زمان بازگشت به کار و بلند کردن بار به نوع عمل و کار شما بستگی دارد. راهنمای فعالیت و بازگشت به کار را بخوانید.
پرسشهای پرتکرار
اگر فتقم درد ندارد، باز هم باید عمل کنم؟
نه همیشه. بعضی فتقهای کوچک و بینشانه را میشود زیر نظر گرفت. این تصمیم به نوع فتق، جنسیت، سن و بیماریهای همراه بستگی دارد و بعد از معاینه گرفته میشود.
فتق بعد از عمل برمیگردد؟
ممکن است. احتمال برگشت کم است ولی صفر نیست و به نوع فتق، روش ترمیم و عواملی مثل سیگار و چاقی بستگی دارد.
گام اول، یک معاینهٔ آرام.
برای نوبت به صفحهٔ نوبت بروید یا با پشتیبانی صحبت کنید. در هر دو حالت، کنار شما هستیم.